رباط صلیبی

رباط صلیبی

رباط صلیبی چیست ؟

در هر مفصل لیگامان ها و یا رباط های مفصلی وظیفه ایجاد ثبات در مفصل و انتقال اطلاعات حسی و حرکتی مفصل به مغز را به عهده دارند . زانو چهار رباط مهم و اصلی دارد . رباط های طرفی داخلی و خارجی و رباط های صلیبی قدامی و خلفی رباط های مهم زانو می باشند . رباط های صلیبی به صورت مایل درون مفصل زانو قرار دارند . لیگامان صلیبی قدامی هم جهت با لیگامان مایل داخلی است و وظیفه کنترل حرکت ساق پا به جلو و کنترل حرکت زانو به داخل را به عهده دارد. این لیگامان در 20 درجه انتهایی صاف کردن زانو و 70 تا 90 درجه خم کردن زنو سفت و کشیده می شود .لیگامان صلیبی خلفی هم جهت با لیگامان طرفی خارجی است و حرکات ساق رو به عقب را محدود می کند . این لیگامان در اکثر وضعیت های زانوسفت و کشیده است.

پارگی رباطهای صلیبی زانو چیست ؟

لیگامان ها با دارا بودن فیبرهای کلاژن به منظور تحمل نیروهای کششی ساخته شده اند . در صورتی که نیروهایی کششی بیش از حد بر یک لیگامان وارد شود ، آن لیگامان دچار پارگی می شود . میزان صدمه لیگامان به 3 درجه تقسیم می شود . در پارگی درجه یک ، پارگی بسیار خفیف بوده و بی ثباتی در مفصل زانو وجود ندارد . در پارگی درجه دو ، پارگی فیبرها در حد متوسط است . به طوری که تا حدودی بی ثباتی در مفصل زانو ایجاد می شود . در پارگی درجه سوم لیگامان دچار پارگی کامل می شود و مفصل ثبات خود را کاملا از دست می دهد. پارگی لیگامان های صلیبی زانو می تواند موجب کاهش ثبات مفصلی زانو ، درد های زانو ، کاهش تعادل بیمار و کاهش حجم عضلات زانو شود.

آسیب لیگامان های صلیبی

آسیب لیگامان صلیبی به دو صورت برخوردی و غیربرخوردی رخ می دهد. لیگامان صلیبی قدامی معمولا به صورت غیر برخوردی و در اثر حرکت بیش از حد زانو به داخل و مچ پا به خارج دچار آسیب می شود . همچنین اگر ضربه شدیدی به قدام ران وارد شود و استخوان ران را نسبت به استخوان ساق به عقب هل دهد می تواند موجب پارگی لیگامان صلیبی قدامی شود . لیگامان صلیبی خلفی در صورتی آسیب می بیند که ساق پا بیش از حد نسبت به ران به عقب برود . برخورد ساق پا به داشبورد در توقف ناگهانی خودرو می تواند موجب پارگی لیگامان صلیبی خلفی شود . همچنین در صورتی که پا بیش از حد به عقب خم شود ( هایپراکستنشن زانو ) ، کپسول خلفی زانو و لیگامان های خلفی و قدامی زانو دچار آسیب می شوند.

بازسازی لیگامان های صلیبی

جراحی لیگامان های زانو به دو صورت ترمیم و یا بازسازی لیگامان های صلیبی انجام می شوند . انتخاب نوع جراحی به سن بیمار ، سطح فعایت بیمار، سطح تحرک بیمار، محل و نوع پارگی بستگی دارد. در جراحی بازسازی یک بافت دیگر که به آن گرافت گفته می شود،جایگزین لیگامان پاره شده می شود تا وظیفه آن را انجام دهد. گرافت هایی که برای جراحی بازسازی لیگامان مورد استفاده قرار میگیرند ممکن است از تاندون پتلا و یا تاندون همسترینگ باشد . گاهی ممکن است پزشک از بافت مصنوعی نیز استفاده کند. بین 5 ماه تا یک سال طول می کشد تا اینکه بافت پیوندی که جایگزین بافت اصلی شده است خونگیری مجدد کند.بعد از جراحی بازسازی لیگامان های صلیبی فیزیوتراپی با اهداف کسب دامنه حرکتی کامل ، کاهش تورم و درد ، حفظ و افزایش عملکرد عضله کوادریسپس ، پیشرفت وزن اندازی و راه رفتن نرمال می باشد.

عمل رباط صلیبی زانو

رباط صلیبی قدامی زانو به دنبال عقب رفتن شدید زانو ، ضربات مستقیم به بالای ران در حالت ایستاده و ضرباتی که موجب جلو آمدن ساق می شوند ممکن است دچار پارگی شود . بیمار در حین آسیب ممکن است صدایی در مفصل خود بشنود و بعد از آن تورم شدید در مفصل را تجربه خواهد کرد که علی رغم یخ گذاشتن کاهش نمی یابد. خالی کردن زانو یکی دیگر از علائم آسیب رباط صلیبی قدامی می باشد . درمان های جراحی رباط صلیبی زانو شامل دو روش ترمیم و بازسازی می باشد . در روش ترمیمی دو انتهایی رباط پاره شده را به هم می دوزند . این روش حداکثر تا دو روز پس از آسیب باید انجام شود . زیرا بعد از آن رباط جمع می شود و دیگر دو انتهای آن به هم نمی رسند.در روش بازسازی از بافت دیگر به جای رباط استفاده می شود

رباط صلیبی قدامی

در عمل رباط صلیبی قدامی زانو بافت پیوندی از تاندون پتلا و با قطعات استخوانی متصل به آن و یا از تاندون عضلات همسترینگ برداشته می شود. در صورتی که از تاندون همسترینگ استفاده شود، در مقایسه با تاندون پتلا روند ترمیم طولانی تر است و تثبیت کمتری وجود دارد. اما از آن جایی که در زنان عملکرد مفصل زانو بیشتر به عضله چهار سر وابسته است، اغلب برای بازسازی لیگامان صلیبی قدامی در آن ها از تاندون همسترینگ استفاده می کنند. برداشتن تاندون پیوندی از هر عضله ای که باشد موجب ضعف آن واحد عضلانی – تاندونی می شود.بنابراین در بازسازی با تاندون پتلا ضعف عضله چهارسر و درد های قدامی زانو ممکن است برای بیمار اتفاق بیفتد.در صورتی که قبل از جراحی بیمار تورم و محدودیت حرکتی در زانو داشته باشد حتما باید به فیزیوتراپی مراجعه کند تا درد و تورم کاهش یابد.

رباط صلیبی خلفی

نشانه ها و علائم بیمار با توجه به درجه آسیب لیگامان متفاوت می باشد. در پارگی های درجه یک و دو وجود درد و در پارگی های درجه سه بی ثباتی اصلی ترین مشکل بیمار می باشد. در پارگی های ناقص بیمار به علت درد شدید قادر به ادامه فعالیت های خود نیست . اما در پارگی های کامل در ابتدا بیمار درد شدیدی را احساس می کند اما به علت پارگی کامل فیبر ها درد بیمار فروکش می کندو مشکل اصلی بیمار بی ثباتی مفصلی است. مثلا در پارگی کامل رباط صلیبی خلفی بیمار نمی تواند از پله ها پایین بیاید و در حین حرکت اسکات احساس بی ثباتی دارد. در صورتی که پارگی لیگامان صلیبی خلفی درمان نشود ، فعالیت بیش از حد عضله چهارسر رانی برای ایجاد ثبات زانو می تواند موجب درد های قدامی زانو شود.

رباط صلیبی مصنوعی

آسیب رباط های صلیبی یکی از شایع ترین آسیب های ورزشی در ورزشکاران می باشد. معمولا به دو صورت برخوردی و غیر برخوردی ممکن است رخ دهد . آسیب های رباط صلیبی قدامی شیوع بیشتری نسبت به آسیب های رباط صلیبی خلفی دارد. در صورتی که میزان آسیب دیدگی شدید باشد و بی ثباتی شدید در مفصل زانو وجود داشته باشد و درمان های غیر جراحی در بهبودی بیمار بی تاثیر باشند ، درمان جراحی برای بیمار در نظر گرفته می شود . در جراحی رباط های صلیبی از روش های ترمیم و بازسازی برای درمان بیمار استفاده می شود . معمولا از تاندون پتلا بیمار و یا تاندون عضلات همسترینگ به عنوان گرافت برای بازسازی رباط صلیبی استفاده می شود و یا این که از گرافت رباط صلیبی مصنوعی برای بازسازی استفاده شود.

رباط صلیبی پا

رباط های صلیبی زانو وضیفه ایجاد ثبات و انتقال پیام های حسی و حرکتی مفصلی را به عهده دارند . این رباط ها ممکن است در اثر ضربات مستقیم به مفصل زانو و برخی بیماری های مفصلی دچار اسیب دیدگی شوند . در صورتی که رباط صلیبی آسیب ببینید و یا اینکه دچار پارگی شود آیا رباط صلیبی ترمیم می شود ؟ بسته به میزان آسیب دیدگی رباط صلیبی پا درمان آن متفاوت می باشد. در صورتی که میزان پارگی جزئی باشد و بی ثباتی شدید وجود نداشته باشد ، درمان های غیر جراحی همانند استراحت ، استفاده از سرما و بانداژ فشاری ، بالا نگه داشتن عضو ، فیزیوتراپی و دارو درمانی برای بیمار در نظر گرفته می شود . اما در صورتی که پارگی کامل باشد درمان جراحی به صورت ترمیمی و یا بازسازی برای بیمار در نظر گرفته می شود.

پارگی رباط صلیبی در فوتبال

پارگی رباط صلیبی در فوتبال یکی از شایع ترین آسیب های زانو در فوتبالیست ها می باشد.آسیب لیگامان صلیبی در ورزشکاران همیشه در اثر ضربه نیست بلکه تغییر جهت های ناگهانی نیز می تواند موجب پارگی رباط صلیبی در ورزشکاران شود.
در صورتی که آسیب خیلی شدید باشد ورزشکار برای بازگشت به فعالیت های ورزشی خود شاید لازم باشد تا جراحی بازسازی انجام دهد . در صورتی که این جراحی برای ورزشکار انجام نشود .بی ثباتی مفصلی می تواند موجب آسیب بیشتر سایر ساختارهای زانو شود .
جراحی بازسازی لیگامان صلیبی با استفاده از گرافت که معمولا از تاندون پتلا و یا از عضله همسترینگ گرفته می شود انجام می شود .بازگشت به ورزش برای بیمار حداقل 9 ماه به طول می انجامد که این زمان ممکن است با توجه به شرایط بیمار کوتاه تر و یا طولانی تر شود.

درمان رباط صلیبی بدون جراحی

درمان ضایعات رباط صلیبی بدون جراحی به درجه پارگی لیگامان بستگی دارد .در آسیب های درجه اول لیگامان های صلیبی هدف درمان کنترل افیوژن ، کاهش التهاب ،حفظ قدرت عضلانی و کسب دامنه حرکتی کامل زانو به منظور بهبود عملکرد زانو می باشد.در این مرحله می توان از یخ و بانداژ فشاری استفاده کرد و اندام مبتلا را بالاتر از سطح قلب قرار داد و بعد از کاهش درد و التهاب می توان از گرما جهت تسریع روند ترمیم بافت تمرین درمانی پیشرنده و انجام تمرینات مقاومتی ، حس عمقی و تعادلی به منظور تقویت عضلات و بهبود ثبات مفصلی مورد استفاده قرار داد.
در ضایعات درجه دوم بیمار تا 3 هفته باید با عصا راه برود و از یک بریس محافظتی برای افزایش ثبات زانو کمک بگیرد .در ضایعات درجه سوم نیز معمولا جراحی بازسازی لیگامانی برای بهبود ثبات زانو انجام می شود.
 برای به اشتراک گذاشتن این مطب در شبکه های اجتماعی از لینک های زیر استفاده کنید:
با ما تماس بگیرید

با ما تماس بگیرید...

برای کسب اطلاعات بیشتر و دریافت مشاوره با ما تماس بگیرید.
همچنین می توانید با پر کردن و ارسال فرم، پیام خود را ارسال فرمائید.

ساعت پاسخگویی جهت تعین وقت: شنبه تا چهارشنبه از 8 الی 20